Định hướng tinh gọn bộ máy đăng ký đất đai và chuyển giao nhiệm vụ về cấp cơ sở

Theo nội dung đề xuất tại Tờ trình 70-TTr/ĐU, việc cải cách tổ chức Văn phòng đăng ký đất đai được thực hiện dựa trên các nguyên tắc chủ đạo sau:

• Thực hiện nguyên tắc một cấp, một đầu mối chịu trách nhiệm giải quyết thủ tục hành chính về đất đai theo thẩm quyền.
• Đảm bảo bộ máy tinh gọn, thống nhất, tăng cường ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm giảm chi phí tuân thủ và phiền hà cho cá nhân, tổ chức.
• Củng cố mô hình chính quyền địa phương 02 cấp thông qua việc chuyển giao nhân lực, chức năng và trang thiết bị từ các Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai về trực thuộc Ủy ban nhân dân (UBND) cấp xã.

Hoạt động của Văn phòng đăng ký đất đai cấp tỉnh

Duy trì Văn phòng đăng ký đất đai trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường với vai trò chủ đạo trong việc xây dựng, quản lý và vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai tập trung. Đơn vị này thực hiện các dịch vụ công và hỗ trợ quản lý nhà nước thuộc thẩm quyền cấp tỉnh, đồng thời đảm bảo kết nối dữ liệu liên thông với cấp cơ sở.

Phương án chuyển giao chức năng của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai

Đề xuất chấm dứt hoạt động của các Chi nhánh hiện nay và thực hiện chuyển giao thẩm quyền về cấp xã theo một trong hai phương án:

Đánh giá tính khả thi của phương án sắp xếp bộ máy

Phương án 2 được nhận định là lựa chọn tối ưu, đảm bảo tính khả thi và phù hợp với chủ trương phân cấp, phân quyền hiện nay bởi các lý do:

• Nhất quán về đầu mối: Giúp thực hiện đúng nguyên tắc mỗi cấp chỉ có một cơ quan duy nhất phụ trách, loại bỏ sự chồng chéo và xung đột thẩm quyền.
• Cải cách hành chính: Cắt giảm tầng nấc trung gian, nâng cao trách nhiệm giải trình của chính quyền cơ sở và tạo điều kiện cho quá trình chuyển đổi số ngành đất đai.
• Tính linh hoạt: Cho phép địa phương chủ động trong việc bố trí biên chế hoặc ký kết hợp đồng lao động chuyên môn để xử lý khối lượng công việc thực tế.

Lộ trình và giải pháp triển khai thực hiện

Để triển khai các phương án sắp xếp, cần thực hiện đồng bộ các nhóm giải pháp sau:

1. Hoàn thiện khung pháp lý: Sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật để xác lập thẩm quyền đăng ký biến động và cấp Giấy chứng nhận cho Chủ tịch UBND cấp xã, bao gồm cả cơ chế ủy quyền bằng văn bản cho bộ phận chuyên môn.
2. Tổ chức bộ máy và nhân sự: Bộ Nội vụ phối hợp với các cơ quan liên quan hướng dẫn sắp xếp, điều động viên chức từ các Chi nhánh về cấp xã, đảm bảo không làm gián đoạn việc giải quyết hồ sơ của dân.
3. Cơ chế tài chính: Xây dựng quy định về quản lý phí, lệ phí và cơ chế tự chủ tài chính cho cơ quan đăng ký đất đai cấp xã, bao gồm cả nguồn kinh phí để đầu tư hạ tầng công nghệ.
4. Trách nhiệm địa phương: UBND cấp tỉnh chịu trách nhiệm phê duyệt phương án chuyển giao tài sản, nhân sự và chỉ đạo cơ quan chuyên môn hướng dẫn nghiệp vụ, giám sát tính thống nhất của dữ liệu đất đai.