Cơ chế, chính sách đặc thù thực hiện dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để thực hiện dự án điện hạt nhân Ninh Thuận theo Nghị quyết 66.8/2025/NQ-CP thế nào?

Căn cứ tại Điều 2 Nghị quyết 66.8/2025/NQ-CP, Chính phủ ban hành các cơ chế và chính sách đặc thù nhằm triển khai nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thuộc dự án điện hạt nhân Ninh Thuận như sau:

Thứ nhất, chấp thuận giải pháp tách riêng nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thuộc dự án điện hạt nhân Ninh Thuận để hình thành một dự án độc lập (gọi tắt là Dự án).

Thứ hai, giao Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa chịu trách nhiệm với vai trò cơ quan chủ quản Dự án. Đồng thời, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa có thẩm quyền quyết định đầu tư Dự án ngay cả khi cấp có thẩm quyền chưa thực hiện việc quyết định điều chỉnh chủ trương đầu tư cũng như phê duyệt điều chỉnh dự án điện hạt nhân Ninh Thuận theo các trình tự, thủ tục thông thường của pháp luật.

Thứ ba, nhằm bảo đảm ổn định đời sống nhân dân, trong giai đoạn chờ bố trí tái định cư chính thức, Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa được quyền chủ động bố trí nhà ở tạm thời hoặc thực hiện chi trả tiền hỗ trợ thuê nhà ở cho các đối tượng có đất ở bị thu hồi. Thời gian bồi thường và mức hỗ trợ chi tiết do Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa ban hành ban hành dựa trên nguyên tắc công khai, minh bạch, phù hợp với thực tế địa phương.

Thứ tư, giao các chủ đầu tư của dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2 tiến hành cập nhật đồng bộ các nội dung thuộc Dự án độc lập này vào các báo cáo nghiên cứu tiền khả thi tương ứng.

Thứ năm, cho phép áp dụng quy trình rút gọn đối với hình thức chỉ định thầu đối với toàn bộ các gói thầu tư vấn và phi tư vấn thuộc Dự án theo quy định pháp luật về đấu thầu.

Thứ sáu, trình tự, thủ tục thu hồi đất phục vụ Dự án được thực hiện theo cơ chế đặc thù sau:

• Dựa trên quy hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt, cơ quan nhà nước có thẩm quyền thu hồi đất ban hành thông báo tổ chức triển khai công tác điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm thếm và xác minh nguồn gốc đất đai, tài sản gắn liền với đất. Văn bản này phải được gửi trực tiếp đến từng người sử dụng đất, đồng thời thông báo rộng rãi trên các phương tiện thông tin đại chúng, niêm yết công khai tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã và các địa điểm sinh hoạt cộng đồng dân cư.
• Sau khi ban hành thông báo nêu trên, đơn vị chuyên trách phụ trách công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được phép thực hiện ngay các công tác điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm thếm và xác minh nguồn gốc đất, tài sản trên đất trước khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền chính thức ban hành thông báo thu hồi đất. Ủy ban nhân dân cấp xã và người sử dụng đất có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ với đơn vị chuyên trách để phục vụ công tác lập phương án bồi thường.
• Khi Dự án độc lập được phê duyệt, cơ quan nhà nước có thẩm quyền thu hồi đất ban hành thông báo thu hồi đất chính thức và được phép kế thừa toàn bộ kết quả điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm thếm trước đó để xây dựng phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Các bước lập, thẩm định, phê duyệt phương án và ban hành quyết định thu hồi đất tiếp theo thực hiện theo quy định của pháp luật đất đai.

Về nguồn vốn triển khai, căn cứ Điều 3 Nghị quyết 66.8/2025/NQ-CP, Dự án được bảo đảm kinh phí từ nguồn vốn ngân sách trung ương, nguồn tăng thu, tiết kiệm chi, nguồn dự phòng ngân sách trung ương hằng năm cùng các nguồn vốn hợp pháp khác theo quy định.

Hiệu lực thi hành Nghị quyết 66.8/2025/NQ-CP thế nào?

Căn cứ Điều 4 Nghị quyết 66.8/2025/NQ-CP, quy định về hiệu lực thi hành được xác định rõ:

• Nghị quyết 66.8/2025/NQ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành (ngày 26/11/2025) và kéo dài thời hạn áp dụng cho đến hết ngày 28 tháng 02 năm 2027.
• Trong giai đoạn Nghị quyết này đang có hiệu lực pháp luật, nếu phát sinh các quy định khác nhau về việc thực hiện Dự án giữa Nghị quyết này với các Luật, Nghị quyết của Quốc hội hoặc Ủy ban Thường vụ Quốc hội, hệ thống cơ quan nhà nước sẽ ưu tiên áp dụng theo các quy định tại Nghị quyết này.
• Trường hợp các văn bản quy phạm pháp luật mới do Quốc hội hoặc Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành sau thời điểm Nghị quyết này có hiệu lực mà chứa đựng các nội dung ưu đãi, thuận lợi hơn, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân cũng như tổ chức ở mức cao hơn thì sẽ áp dụng theo quy định mới đó.

Kinh phí và chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo Luật Đất đai thế nào?

Theo quy định tại Điều 94 Luật Đất đai 2024, công tác quản lý kinh phí và thực hiện chi trả bồi thường được áp dụng thống nhất:

• Nhà nước bảo đảm toàn bộ kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, bao gồm các khoản tiền chi trả trực tiếp cho người có đất thu hồi, chủ sở hữu tài sản và các chi phí tổ chức triển khai thực hiện.
• Đối với các dự án giao đất có thu tiền sử dụng đất hoặc cho thuê đất, nếu chủ đầu tư tự nguyện ứng trước kinh phí bồi thường theo phương án đã phê duyệt thì sẽ được ngân sách nhà nước hoàn trả dưới hình thức khấu trừ trực tiếp vào tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phải nộp (mức khấu trừ không vượt quá nghĩa vụ tài chính phải nộp; phần còn lại được hạch toán vào chi phí đầu tư dự án). Đối với dự án được miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất toàn bộ thời hạn mà chủ đầu tư tự nguyện ứng trước kinh phí bồi thường thì khoản kinh phí này được tính thẳng vào chi phí đầu tư dự án.
• Thời hạn chi trả bồi thường, hỗ trợ là 30 ngày kể từ ngày quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có hiệu lực pháp luật.
• Nếu cơ quan, tổ chức có trách nhiệm bồi thường chậm chi trả, ngoài phần tiền theo phương án đã duyệt, người có đất thu hồi hoặc chủ sở hữu tài sản còn được thanh toán thêm một khoản tiền tương đương với mức tiền chậm nộp theo quy định của Luật Quản lý thuế 2019 tính trên số tiền và thời gian chậm trả. Kinh phí chi trả bồi thường chậm do ngân sách của cấp phê duyệt phương án bố trí.
• Trường hợp đối tượng được bồi thường từ chối nhận tiền hoặc đất đai, tài sản đang có tranh chấp pháp lý, khoản tiền bồi thường, hỗ trợ sẽ được chuyển gửi vào tài khoản tiền gửi mở tại ngân hàng thương mại do Nhà nước nắm giữ cổ phần chi phối của đơn vị thực hiện bồi thường theo lãi suất không kỳ hạn. Tiền lãi phát sinh sẽ được hoàn trả cho người có quyền sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản hợp pháp sau đó.
• Trường hợp phương án bồi thường phải điều chỉnh, bổ sung mà làm thay đổi giá đất, giá tài sản thì giá để tính bồi thường được áp dụng tại thời điểm ban hành quyết định điều chỉnh. Nếu giá tại thời điểm điều chỉnh thấp hơn giá trong phương án ban đầu thì giữ nguyên mức giá cũ đã phê duyệt.
• Người sử dụng đất chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính đất đai đối với Nhà nước sẽ bị khấu trừ khoản nợ tài chính này vào tổng số tiền bồi thường được nhận để hoàn trả ngân sách nhà nước.