Thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong kinh doanh bảo hiểm từ 1/5/2026 theo Nghị định 78 thế nào?

Ngày 17/03/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 78/2026/NĐ-CP quy định về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 174/2024/NĐ-CP. Văn bản này tập trung điều chỉnh các quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm và có hiệu lực thi hành từ ngày 01/05/2026. TẢI VỀ Nghị định 78/2026/NĐ-CP tại đây.

Chi tiết thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong kinh doanh bảo hiểm từ 01/5/2026

Theo Điều 1 Nghị định 78/2026/NĐ-CP, thẩm quyền xử phạt được phân định cụ thể cho các chức danh thuộc Bộ Tài chính, Công an nhân dân và Ngân hàng Nhà nước như sau:

Nhóm chức danh thuộc Bộ Tài chính

• Trưởng đoàn kiểm tra do Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm thành lập: Có quyền phạt cảnh cáo, phạt tiền đến 80.000.000 đồng, đình chỉ hoạt động có thời hạn và áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định tại khoản 5 Điều 3 Nghị định 174/2024/NĐ-CP.
• Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm; Trưởng đoàn kiểm tra do Bộ trưởng Bộ Tài chính thành lập: Có quyền phạt tiền lên đến 100.000.000 đồng cùng các hình thức xử phạt bổ sung khác.

Nhóm chức danh thuộc Công an nhân dân

• Chiến sĩ Công an nhân dân đang thi hành công vụ: Phạt tiền đến 10.000.000 đồng.
• Đội trưởng Công an nhân dân: Phạt tiền đến 30.000.000 đồng.
• Trưởng Công an cấp xã: Phạt tiền lên đến 50.000.000 đồng.
• Trưởng phòng nghiệp vụ thuộc Cục An ninh kinh tế, Cảnh sát QLHC về TTXH, Cảnh sát PCCC và CNCH; Trưởng phòng Công an cấp tỉnh: Phạt tiền đến 80.000.000 đồng.
• Cục trưởng các Cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an; Giám đốc Công an cấp tỉnh: Phạt tiền lên đến 100.000.000 đồng.

Nhóm chức danh thuộc Ngân hàng Nhà nước

• Trưởng đoàn thanh tra Ngân hàng Nhà nước khu vực: Phạt tiền đến 50.000.000 đồng.
• Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước khu vực: Phạt tiền đến 80.000.000 đồng.
• Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Trưởng đoàn thanh tra do Chánh Thanh tra thành lập: Phạt tiền đến 100.000.000 đồng.

Tiêu chuẩn người quản lý doanh nghiệp bảo hiểm theo quy định mới nhất

Ngày 10/12/2025, Quốc hội thông qua Luật Kinh doanh bảo hiểm sửa đổi 2025 (Luật số 139/2025/QH15), có hiệu lực từ 01/01/2026. Khoản 5 Điều 1 Luật này sửa đổi Điều 81 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022 đưa ra các tiêu chuẩn khắt khe:

• Tiêu chuẩn chung: Không bị xử phạt hành chính trong lĩnh vực bảo hiểm; không bị sa thải do vi phạm kỷ luật nội bộ trong 03 năm liên tục; không bị khởi tố tại thời điểm bổ nhiệm.
• Tiêu chuẩn chuyên môn: Phải có bằng đại học trở lên. Đối với chức danh Giám đốc, Tổng giám đốc phải có ít nhất 05 năm kinh nghiệm và cư trú tại Việt Nam trong thời gian đương nhiệm.

Nguyên tắc giao kết và thực hiện hợp đồng bảo hiểm

Căn cứ Điều 16 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022, quá trình này phải dựa trên các trụ cột chính:

1. Trung thực tuyệt đối giữa các bên.
2. Quyền lợi có thể được bảo hiểm.
3. Bồi thường không vượt quá thiệt hại thực tế (trừ thỏa thuận khác).
4. Thế quyền đối với bên thứ ba (không áp dụng cho bảo hiểm nhân thọ và sức khỏe).
5. Rủi ro ngẫu nhiên, bất ngờ.